Suwmiarka posiada dwie szczęki, pomiędzy którymi umieszczamy mierzony obiekt. Może być wyposażona w szczęki zewnętrzne służące do pomiaru np. średnic otworów i długi wysuwany pręt do pomiaru głębokości otworów. Noniusz to skala na przesuwnej szczęce, posiada zwykle dziesięć działek co umożliwia pomiar z dokładnością 0.1 mm, ale spotykane są też suwmiarki z większą ilością działek noniusza pozwalające na dokładniejszy pomiar. Obecnie używa się suwmiarek z wskaźnikiem cyfrowym zamiast noniusza co pozwala na odczyt z dokładnością 0.01 mm.

Powyższy aplet pokazuje jak odczytywać wskazania suwmiarki wyposażonej w noniusz o dziesięciu działkach.

Szczękę można przesuwać myszą z wciśniętym lewym przyciskiem. Kliknięcie w małym białym kwadraciku obok napisu Pokazuj włączy czerwone markery na skali głównej suwmiarki oraz na noniuszu. Obok markerów wyświetlone zostaną liczby składające się na wynik pomiaru; tj. pełne milimetry na skali głównej i dziesiąte części milimetra na noniuszu.

Zauważ że o ile pełne milimetry odczytujemy jako liczbę działek skali głównej znajdujących się przed zerem noniusza, to dziesiętne części milimetra odczytujemy jako liczbę działek noniusza liczonych od zera aż do tej, która zgadza się dowolną działką skali głównej.

Możesz sprawdzić swoją umiejętność posługiwania się noniuszem po usunięciu zaznaczenia przy Pokazuj (wtedy markery znikną). Po wpisaniu odczytanej wartości w pole przed symbolem mm, wciśnij klawisz Enter lub włącz zaznaczenie i porównaj swój odczyt z odczytem poprawnym.
Uwaga! Znakiem podziału dziesiętnego jest kropka.

---

---

Autor apletu:  Fu-Kwun Hwang, Dept. of physics, National Taiwan Normal University

This article is licensed under the Creative Common 2.5 License.